Điểm Báo Việt Ngữ

Cuộc Chiến Afghanistan

Chi phí Mỹ đã chi ra cho cuộc chiến tranh tại Afghanistan

CHI PHÍ CỦA MỘT CUỘC CHIẾN

Hoa Kỳ rút quân hoàn toàn ra khỏi Afghanistan những ngày giữa tháng Tám, khép lại cuộc chiến dài nhất trong lịch sử đất nước.

Hình minh họa - Máy bay trực thăng của Hoa Kỳ rời đi, trong khi chiến binh Taliban ngồi trên chiếc xe tăng bị bỏ hoang, bao quanh bởi những bông hoa anh túc đỏ.Illustration of a helicopter flying away.Illustration of a broken tank with a U.S. flag icon.Illustration of a row of red poppy flowers.

(Brian Williamson | VOA News)

Chiến tranh tại Afghanistan đã gây tổn hại cao cho nước Mỹ về mặt mất mát sinh mạng, điều động binh sĩ và đô la chi tiêu.

Cuộc chiến dài nhất của Mỹ

Afghanistan19,8 năm 2001 – 2021Việt Nam10,751964 – 1975Iraq8,752003 – 2012Cách mạng8,41775 – 1783Nội chiến41861 – 1865Thế chiến II3,71941 – 1945Triều Tiên3,11950 – 1953Thế chiến I1,61917 – 1918

Nguồn: Bộ Cựu Chiến binh, Bộ Quốc phòng

Mỹ đưa quân vào Afghanistan tiếp sau những cuộc tấn công 11/9/2001 giết chết gần 3.000 người tại New York, Washington D.C., và Pennsylvania.

Quân đội Mỹ và nhân viên khế ước do Bộ Quốc phòng tài trợ ở Afghanistan

Trong thời gian cao điểm của cuộc xung đột, Hoa Kỳ có gần 100.000 binh sĩ tại Afghanistan.

BINH SĨ HOA KỲ
NHÂN VIÊN KHẾ ƯỚC MỸ
NHÂN VIÊN KHẾ ƯỚC NƯỚC NGOÀI
2008200920102011201220132014201520162017201820192020050,000100,000

Nguồn: Dịch vụ Nghiên cứu Quốc hội, Bộ Quốc phòng
Ghi chú: Sau năm Tài chánh 2017, Bộ Quốc phòng bắt đầu giữ lại không công bố mức Lực lượng Vũ trang Mỹ.

Mất mát sinh mạng

Kể từ năm 2001, có 2.442 binh sĩ Mỹ thiệt mạng trong cuộc xung đột tại Afghanistan. Các nhà nghiên cứu Mỹ tại Đại học Brown ước lượng tổng cộng có khoảng 70 lần con số người chết tại Afghanistan trong thời kỳ này, kể cả hơn 47.000 thường dân.

TỔNG SỐ NGƯỜI THIỆT MẠNG

171.336

Binh sĩ Hoa Kỳ: 2.442 người thiệt mạng

Nhân viên khế ước Mỹ: 3.846

Binh sĩ các nước đồng minh khác: 1.144

Nhân viên cứu trợ nhân đạo: 444

Nhà báo và nhân viên truyền thông: 72

Binh sĩ và cảnh sát quốc gia: 75.314

Thường dân: 47.245

Chiến binh đối lập: 51.191

Nguồn: Brown University, Department of Defense

Ngũ Giác Đài nói các cuộc hành quân của quân đội Mỹ tại Afghanistan đã tiêu hết 824,9 tỉ đô la kể từ năm 2001. Các nhà nghiên cứu Đại học Brown ước tính tổng số chi phí cho các cuộc hành quân tại Afghanistan và Pakistan lên đến gần 2.300 tỉ đô la.

THỜI BIỂU

Những mốc thời gian quan trọng về sự
can thiệp của Hoa Kỳ ở Afghanistan

KAZAKHSTAN
TAJIKSTAN
UZBEKISTAN
TURKMENISTAN
IRAN
PAKISTAN
AFGHANISTAN
Kabul
Herat
Leaflet | Map tiles by Stamen DesignCC BY 3.0 — Map data © OpenStreetMap contributors

CHIẾN TRANH LIÊN XÔ-AFGHANISTAN

NGÀY 24/12/1979

Hình minh họa - Máy bay trực thăng của Hoa Kỳ rời đi, trong khi chiến binh Taliban ngồi trên chiếc xe tăng bị bỏ hoang, bao quanh bởi những bông hoa anh túc đỏ.

Liên bang Xô Viết xâm chiếm Afghanistan

Cựu Liên bang Xô Viết xâm chiếm Afghanistan để hỗ trợ cho một chính phủ thân cộng sản. Binh sĩ Xô Viết vẫn ở lại nước này trong gần một thập niên.

NHỮNG NĂM 1980

Hoa Kỳ tuồn tiền bạc cho nhóm thánh chiến Mujahedeen

Hoa Kỳ tuồn tiền bạc và vũ khí qua Pakistan cho nhóm thánh chiến Mujahedeen Afghanistan trong khuôn khổ cùa một nỗ lực chống cộng sản

THÁNG 9/1986

Hình minh họa - Máy bay trực thăng của Hoa Kỳ rời đi, trong khi chiến binh Taliban ngồi trên chiếc xe tăng bị bỏ hoang, bao quanh bởi những bông hoa anh túc đỏ.

Đưa phi đạn vác vai chống máy bay

Một bước ngoặc chính trong chiến tranh đối với phe nổi dây Afghanistan là việc Mỹ đưa vào phi đạn vác vai chống máy bay. Các mujahedeen đã có thể hạn chế khả năng của không lực Sô Viết.

NGÀY 15/2/1989

Hình minh họa - Máy bay trực thăng của Hoa Kỳ rời đi, trong khi chiến binh Taliban ngồi trên chiếc xe tăng bị bỏ hoang, bao quanh bởi những bông hoa anh túc đỏ.

Binh sĩ Liên bang Xô Viết rút lui

Xô Viết rút binh sĩ cuối cùng khỏi Afghanistan.

1992

Lãnh đạo liên minh thành lập, sụp đổ

Một liên minh bảy nhà lãnh đạo mujahedeen lên cầm quyền, nhưng nhóm này nhanh chóng rạn nứt, đưa đến nhiều năm chiến tranh.

THÁNG 9/1995

Taliban chiếm Herat

Phe nổi dậy Taliban mới thành lập chiếm tỉnh Herat và bắt đầu lên nắm quyền lực quốc gia.

THÁNG 9/1996

Taliban chiếm Kabul

Taliban chiếm Kabul và lật đổ chính phủ của Tổng thống Burhanuddin Rabbani – một trong những lãnh tụ sáng lập mujahedeen Afghanistan. Lãnh đạo Taliban bắt đầu áp đặt Luật Hồi giáo khắc nghiệt trên toàn quốc.

NGÀY 11/9/2001

Các nhân viên hoạt vụ Al-Qaida thực hiện những cuộc tấn công khủng bố vào nước Mỹ, đặt Mỹ vào vòng chiến với phe Taliban cai trị Afghanistan, và cho Osama bin Laden và al-Qaida ẩn náu.

2.606

NGƯỜI THIỆT MẠNG TẠI TRUNG TÂM THƯƠNG MẠI THẾ GIỚI

125

NGƯỜI THIỆT MẠNG TẠI NGŨ GIÁC ĐÀI

265

NGƯỜI THIỆT MẠNG TRONG VỤ MÁY BAY RƠI

NGÀY 7/10/2001

Hình minh họa - Máy bay trực thăng của Hoa Kỳ rời đi, trong khi chiến binh Taliban ngồi trên chiếc xe tăng bị bỏ hoang, bao quanh bởi những bông hoa anh túc đỏ.Quân đội Mỹ bắt đầu một chiến dịch ném bom các lực lượng Taliban tại Afghanistan, được sự hỗ trợ của một liên minh quốc tế bao gồm 136 nước.

NGÀY 17/4/2002

Tổng thống Mỹ George W. Bush kêu gọi nhiều tỉ đô la viện trợ Mỹ để tái thiết Afghanistan.

NGÀY 23/5/2005

Hình minh họa - Máy bay trực thăng của Hoa Kỳ rời đi, trong khi chiến binh Taliban ngồi trên chiếc xe tăng bị bỏ hoang, bao quanh bởi những bông hoa anh túc đỏ.Tổng thống tân cử Afghanistan Hamid Karzai ký một thỏa thuận với Tổng thống Bush, cho phép lực lượng Mỹ tiếp cận các cơ sở quân sự Afghanistan.

THÁNG 7/2006

Bạo động diễn ra tại nhiều nơi ở Afghanistan, bao gồm các cuộc tấn công tự sát tăng cao và những vụ đánh bom điều khiển từ xa.

NGÀY 17/2/2009

Tổng thống Obama tăng quân số

Tân Tổng thống Mỹ Barack Obama loan báo kế hoạch gởi thêm 17.000 binh sĩ đến Afghanistan.

NGÀY 1/12/2009

Tổng thống Obama loan báo tăng thêm binh sĩ Mỹ tại Afghanistan, tăng gấp ba lên đến gần 100.000 người.

NGÀY 1/5/2011

Hình minh họa - Máy bay trực thăng của Hoa Kỳ rời đi, trong khi chiến binh Taliban ngồi trên chiếc xe tăng bị bỏ hoang, bao quanh bởi những bông hoa anh túc đỏ.

Bin Laden bị các lực lượng Mỹ giết chết

Lãnh tụ Al-Qaida Osama bin Laden, chịu trách nhiệm trong những cuộc tấn công ngày 11/9, bị các lực lượng Mỹ giết chết tại Pakistan.

NGÀY 27/5/2014

Tổng thống Obama loan báo thời biểu rút hầu hết lực lượng Mỹ khỏi Afghanistan vào cuối năm 2016.

NGÀY 13/4/2017

Hình minh họa - Máy bay trực thăng của Hoa Kỳ rời đi, trong khi chiến binh Taliban ngồi trên chiếc xe tăng bị bỏ hoang, bao quanh bởi những bông hoa anh túc đỏ.

Mỹ thả bom “mẹ của tất cả mọi loại bom”

Mỹ thả vũ khí không phải nguyên tử mạnh nhất, có tên là “Mẹ của tất cả quả bom” xuống các phần tử hiếu chiến Nhà nước Hồi giáo tại một hang động phức hợp tại phía đông Afghanistan.

NGÀY 21/8/2017

Tổng thống Trump gia tăng quân số

Tân Tổng thống Donald Trump gia tăng quân số Mỹ tại Afghanistan từ 8.500 lên 14.000.

NGÀY 4/9/2018

Nhà ngoại giao kỳ cựu Zalmay Khalilzad được bổ nhiệm là cố vấn đặc biệt Mỹ có nhiệm vụ giúp cho tiến trình hòa bình tại Afghanistan.

NGÀY 7/9/2019

Tổng thống Trump loan báo qua Twitter là ông hủy bỏ các kế hoạch để các lãnh đạo Taliban và Tổng thống Afghanistan đến Trại Davis để ký kết một thỏa thuận hòa bình. Tổng thống nói ông hủy bỏ hòa đàm vì những cuộc tấn công mới đây giết chết 1 binh sĩ Mỹ và 11 người khác.

NGÀY 29/2/2020

Hình minh họa - Máy bay trực thăng của Hoa Kỳ rời đi, trong khi chiến binh Taliban ngồi trên chiếc xe tăng bị bỏ hoang, bao quanh bởi những bông hoa anh túc đỏ.

Mỹ, Taliban ký thời biểu rút quân

Mỹ và Taliban ký một thỏa thuận tại Dona, Qatar, đặt thời biểu cho việc rút 13.000 binh sĩ Mỹ vẫn còn ở lại Afghanistan và cam kết phe nổi dậy ngưng các cuộc tấn công vào người Mỹ.

THÁNG 9/2020 – THÁNG 2/2021

Những cuộc thương thuyết giữa chính phủ Afghanistan và Taliban tại Qatar đã nỗ lực vài lần nhưng bị trì trệ không tiến bộ. Tổng thống Afghanistan Ashraf Ghani từ chối đề nghị chính phủ đoàn kết, trong khi Taliban không muốn ngưng bắn.

NGÀY 14/4/2021

Tổng thống Joe Biden nói số binh sĩ Mỹ còn lại, vào khoảng 3.500 người, sẽ rút hết vào ngày 11/9 để chấm dứt “cuộc chiến không bao giờ chấm dứt” của Mỹ.

THÁNG 5/2021 CHO ĐẾN NAY

Hình minh họa - Máy bay trực thăng của Hoa Kỳ rời đi, trong khi chiến binh Taliban ngồi trên chiếc xe tăng bị bỏ hoang, bao quanh bởi những bông hoa anh túc đỏ.

Taliban nới rộng kiểm soát lãnh thổ

Các chiến binh Taliban nhanh chóng chiếm các lãnh thổ tại Afghanistan, kiểm soát khoảng một nửa trong hơn 400 quận của Afghanistan.

NGÀY 2/7/2021

Hình minh họa - Máy bay trực thăng của Hoa Kỳ rời đi, trong khi chiến binh Taliban ngồi trên chiếc xe tăng bị bỏ hoang, bao quanh bởi những bông hoa anh túc đỏ.

Mỹ trao lại Căn cứ Không quân Bagram

Mỹ trao lại Sân bay Bagram cho quân đội Afghanistan kiểm soát sau khi những binh sĩ cuối cùng rời khỏi căn cứ. Quân đội Mỹ loan báo việc rút quân hoàn tất gần 90%, với toàn bộ tiến trình sẽ hoàn tất vào ngày 31/8.

NGÀY 5/7/2021

Taliban nói có thể giới thiệu đề xuất hòa bình bằng văn bản cho chính phủ Afghanistan trong tháng Tám.

NGÀY 21/7/2021

Quân nổi dậy Taliban kiểm soát một nửa số quận, huyện toàn quốc, theo một sĩ quan cấp tướng Hoa Kỳ, nhấn mạnh đến quy mô và tốc độ tiến quân của Taliban.

NGÀY 6/8/2021

Thủ phủ tỉnh lỵ đầu tiên rơi vào tay Taliban sau nhiều năm

Zaranj ở miền Nam Afghanistan là thủ phủ tỉnh lỵ đầu tiên rơi vào tay Taliban trong vài năm qua. Nhiều khu vực khác sẽ xảy ra tương tự trong những ngày tiếp theo, bao gồm cả thành phố Kunduz ở phía Bắc.

NGÀY 13/8/2021

Thêm bốn thủ phủ tỉnh lỵ thất thủ trong một ngày, bao gồm Kandahar, thành phố lớn thứ nhì Afghanistan, và cũng là quê hương tinh thần của Taliban.

NGÀY 14/8/2021

Taliban chiếm thành phố quan trọng phía Bắc, Mazar-i-Sharif. Hoa Kỳ gởi thêm binh sĩ giúp di tản thường dân từ Kabul trong khi tổng thống Ashraf Ghani nói ông đang thảo luận với các đồng minh quốc tế và địa phương về những bước tiếp theo.

NGÀY 15/8/2021

Hình minh họa - Máy bay trực thăng của Hoa Kỳ rời đi, trong khi chiến binh Taliban ngồi trên chiếc xe tăng bị bỏ hoang, bao quanh bởi những bông hoa anh túc đỏ.

Taliban chiếm Jalalabad không tốn một viên đạn; tiến quân vào Kabul

Taliban chiếm thành phố quan trọng phía Đông, Jalalabad, không tốn một viên đạn. Taliban tiến vào Kabul, một quan chức Bộ Nội Vụ cho biết, trong khi Hoa Kỳ di tản giới ngoại giao từ tòa đại sứ của mình bằng trực thăng.

NGÀY 17/8/2021

Hình minh họa - Máy bay trực thăng của Hoa Kỳ rời đi, trong khi chiến binh Taliban ngồi trên chiếc xe tăng bị bỏ hoang, bao quanh bởi những bông hoa anh túc đỏ.

Taliban củng cố sự kiểm soát trên toàn quốc

Taliban cam kết tôn trọng quyền phụ nữ “trong giới hạn của luật Hồi Giáo” và tổ chức một chính quy��n “Hồi Giáo nhiều thành phần” trong khi phong trào cấp tiến củng cố nền tảng này trong một quốc gia bị tàn phá bởi chiến tranh.

Một số thông tin về thời biểu này đến từ hãng tin AP và AFP.

Nguồn: VOA

Leave a Reply

error: Content is protected !!